|
Yazar genel fizik dökümanları
|
|
Cuma, 05 Ekim 2007 |
Kâinatta birçok madde gözle görülemediği halde diğer
maddelerle olan alış verişlerine, interaksiyonlarına (karşılıklı tesirler) ve
eşyada bıraktıkları iz ve emarelere dayanarak varlıklarına inanmaktayız.
Binlerce hareket ve hadiselere sahne olan şu âlemdeki
kuvvetleri; göremediğimiz mikro ve makro âlemin anlaşılması için hülasa edelim.
Vücudumuzdaki bir adalenin, genişleyen bir gazın, gerilen
bir yayın, rüzgârın, elektriğin, manyetizmanın, yer çekiminin ve çok değişik
şekil ve keyfiyette karşımıza çıkan kuvvetlerin esasta dört neviden oluştuğunu
söyleyebiliriz. Bu dört ana kuvvetin, aralarındaki benzerlik ve zıtlıkları
görmeye çalışacağız.
Gravite (Çekim)
İnsanlığın tecrübe sahasına koyabildiği ilk kuvvettir.
Makro âlemin kürelerinin aralarındaki çekim kuvveti demektir. Temel formül
olarak:
F = G.m.M/r^2
ifadesi
bilinmekte ve kullanılmaktadır. Bu denklemin bize söylediği şudur: ki cisim
arasındaki kuvvet; (m) ve (M) olan kütlelerinin çarpımıyla doğru, aralarındaki
mesafenin (r) karesiyle ters orantılıdır. G, kullanılan sistemin, birimlerini
denkleştirmek için kullanılan bir sabittir. Şunu hemen kaydedelim ki, bu kuvvet
daima çekicidir (cazibe). Yani gravitasyonel bir itme hâsıl etme imkânsızdır.
Bu kuvvetin yönü, cisimleri birbirine birleştiren doğru boyuncadır. Bütün
cisimler arasındaki tesir eden kuvvetlerin sadece bu yolda olduğunu sanmak
yanlıştır ve bu yanlışlığı elektromanyetik kuvvette göreceğiz. Gravitasyonel
kuvvet, diğer kuvvetler gibi cisimlerin hızına ve istikametine bağlı değildir.
Kuvvetin, mesafenin tersinin karesine bağlı olması fezanın yapısıyla
alakalıdır. Aynı zamanda formül yalnız kürevî ve boyutlarına nazaran birbirine
uzak olan cisimlere tatbik edilebilir. Şekil-1’e bakılarak kürenin merkezinden
r1 uzaklığındaki alanla, r2 uzaklığındaki alanı karşılaştırdığımızda, bu durum
açıkça görülebilmektedir şeklinde ifade edilebilir. Kürenin yüzey formülü
4πr^2 olup, kuvvetin mesafeye bağlılığının bu şekilde oluşunun bir çeşit
izahıdır.
|
|
Son Güncelleme ( Salı, 09 Ekim 2007 )
|
|
|
süperiletkenler uygulamaları |
|
|
|
|
Yazar fizik
|
|
Perşembe, 01 Mart 2007 |
süperiletkenler uygulamaları
Yüksek Tc süperiletken teknolojisinin tesiri transistör veya
Laserinkine eşit veya onu geçecektir.
.
Bilgisayarlar
Süperiletkenler kullanılarak daha hızlı ve küçük
bilgisayarlar yapılabilir. Süperiletken ısı yaymadığından devreler daha yakın
paketlenebilir. Sonuç, daha komplex ve daha küçük hacime yerleştirilmiş hızlı
devreler olacaktır. SC lerin bilgisayarda bir uygulaması yarıiletken araçları
bağlamak için kullanılan SC bağlantı hatlarıdır. Diğer bir uygulama Josepson
eklemleridir. Bunlar SC elektroniğinde açma-kapama zamanları 6 pikosaniye
mertebesindedir. Yarıiletken swiçlerden 10 defa daha hızlıdır. 770 MHz de
çalışan 4 bit SC mikroişlemci deneysel olarak geliştirilmiştir.
.
Elektrik Güç Nakli
SC iletim hatlarının alışılmış bakır kablolarına göre birçok
avantajı vardır. Ana yararı çok önemli miktarda daha fazla akım taşıma
kabiliyetidir. Deneysel sıvı helyum çok önemli miktarda daha fazla akım taşıma
kabiliyetidir. Deneysel sıvı helyum sıcaklığına kadar soğutulmuş bakır kablodan
aynı boyutlar ve voltajdaki bakır kablodan üç kat daha fazla akım
taşıyabileceğini göstermiştir. SC nin diğer yararı direnç nedeni ile olan güç
kaybının yokluğudur. Bu, çok uzun mesafeerden güç kaybını ekonomik yapar.
Jeotermal, hidroelektrik ve güneş enerjileri santrallerin olduğu bölgelerden
nüfus yoğunluğu olan bölgelere verimli olarak enerji nakli yapılır. Kirletici
olan nükleer ve kömür santralleri yerleşim bölgelerinin dışına inşa edilebilir
(Tokyo’da SC iletim hattı inşaatı vardır.)
.
Magnetik Ayırma
Magnetik ayırma bir karışım içinden bilinen bazı bileşenleri
ayırma metodudur. Değişik bileşenlerin magnetik özellikleri farklı olduğundan
bazıları çekilip alınırken bazıları karışımda kalır. HTSC magnetler bir çok
uygulamalar sunacaktır; kömürden kükürt ayırma, madenlerden safsızlıkların
ayrılması, artık suyun arıtılması, kimyasalların saflaştırılması ve gazların
ayrılması gibi düşük maliyet, küçük boyut ve daha yüksek magnetik alan ile HTSC
ler bu uygulamalar için çok çekici olacaktır.
Motorlar
Meissner olayına dayanan SC motorlar, magnetik alan
çizgilerini iterler. SC motorlar akım kaybını %50 civarında azaltır. SC
motorlar, arabalarda, pompalarda, dönen millerde vs. kullanılır.
.
Magnetik Enerji Depolama (SMES)
Magnetik enerji depolamada enerji toprağa gömülen büyük SC
magnet ile oluşturulur. Enerji bobinde depolanır ve güç kaybı olmadan sonsuza
kadar dolandırılır. Depolamak için enerjiden başka formlara çevrilmesine gerek
yoktur. Enerjiye ihtiyaç olduğu zaman çabukça boşaltılır. Bu ise magnetik
alanda ve dolayısıyla depolanan enerjide azalmaya neden olur. SMES sistemi % 90
verimle çalışır.
Güç Transformerları
Bilimadamları, transformerların verimsiz çalışması nedeniyle
elektrik güç nakli sırasında enerjinin 1/6 sının kaybedildiğini tahmin
etmektedirler. Eğer transformerlarda SC sarımlar kullanılsa verim artacak ve
maliyet düşecektir.
|
|
Son Güncelleme ( Çarşamba, 17 Eylül 2008 )
|
|
|
|
<< Başa Dön < Önceki 1 2 3 4 5 6 7 Sonraki > Sona Git >>
|
| Sonuçlar 25 - 30 Toplam: 42 |