|
TÜBİTAK Ulusal Ağ ve Bilgi Merkezi (ULAKBİM) Türkiye’de tüm üniversite
ve araştırma kurumlarını birbirine bağlayan bilgisayar ağı oluşturma ve
ülke genelinde tüm araştırmacılara bilgi ve belge hizmetleri vermek
üzere faaliyet gösteriyor.
ULAKBİM, 2003 yılında aldığı bir
kararla, bilgisayarların hesaplama ve veri depolama kaynaklarını
internet üzerinden paylaşmayı sağlayan ortak bilgisayar ağı da denilen
“grid sistemi” çalışmalarına 128 işlemcili küme bilgisayar sistemini
kurarak başladı. Bu sistem çok sayıda araştırmacının bilgisayar
üzerinden aynı anda paralel işlem yapabilmesine imkan tanıdı.
Avrupa’daki
grid projelerine de ortak olan ULAKBİM, son olarak CERN’deki deney
verilerinin Türk araştırmacıların hizmetine sunulması için çalışmalar
yürüttü.
Bu çalışmalar sonucunda 10 Eylül 2008’de başlayan CERN
deneylerinde ortaya çıkan verilerin bir kısmı düzenli olarak
Avrupa’daki ortak bilgisayar ağı sistemi olan “Enabling Grids for
E-sciencE (EGEE)” altyapısı üzerinden Ankara’daki Türkiye’nin ortak
bilgisayar ağı TR-Grid Tier 2 veri merkezlerine akacak. Bu merkezlerde
depolanacak veriler, Türkiye’de bulunan tüm araştırmacı ve
akademisyenlerin kullanımına açık olacak.
CERN’deki deneylerde
çalışan 50’nin üzerinde Türk fizikçinin TR-Grid kullanıcı kaydını yapan
ULAKBİM, ayrıca CERN verilerine ulaşma ve bu veriler üzerinden çalışma
yapma konusunda da araştırmacıları bilgilendirdi.
ULAKBİM
tarafından işletilen Ulusal Akademik Ağ (ULAKNET) üzerine
konuşlandırılan Türkiye’nin ortak bilgisayar ağı “TR-Grid”in altyapısı,
Avrupa Araştırma Ağı GEANT’a 5 Gbps hızla bağlı.
Tr-Grid’in
fizik kullanıcıları arasında ODTÜ, Boğaziçi Üniversitesi, Ankara
Üniversitesi, Kafkas Üniversitesi, Gaziantep Üniversitesi, Dumlupınar
Üniversitesi ve Yıldız Teknik Üniversitesi’nden akademisyen ve
öğrenciler bulunuyor.
ULAKBİM ayrıca, Türkiye’nin Avrupa’daki
ortak bilgisayar ağı çalışmalarına katılımından sorumlu kuruluş olarak,
Türkiye Atom Enerjisi Kurumu (TAEK) ile son bir yıldır işbirliği
yapıyor.
TÜBİTAK’TAN ARAŞTIRMACILARA DAVET
TÜBİTAK ULAKBİM
Müdürü Prof. Dr. Cem Saraç konuyla ilgili yaptığı açıklamada,
Türkiye’deki akademisyenlere, yüksek lisans ve doktora öğrencilerine
seslenerek, “TR-Grid” kullanıcısı olmalarını istedi.
Araştırmacıların tüm CERN’le ilgili deney verilerinin de dahil olduğu pek çok araştırma alanı ile ilgili verilere http://www.grid.org.tr/uyelik sayfasından online üyelik formunu doldurarak ulaşabileceklerini bildiren Saraç, şunları kaydetti:
“Kayıtlı
kullanıcılarımız, TR-Grid sistemlerinde yüklü olan simülasyon,
modelleme ve analiz yazılımları ile CERN verileri üzerinde
araştırmalarını ve çalışmalarını yapabilirler. Dolayısıyla CERN’e
gitmeden ülke kaynakları kullanılarak CERN’deki benzer çalışmaların
ülkemiz araştırmacıları tarafından da yapılabilmesine olanak
sağlanacak.”
PEK ÇOK DİSİPLİN İÇİN VERİ SAĞLIYOR
Saraç’ın
verdiği bilgiye göre, “grid”, terim olarak 1990’ların başında
kullanılmaya başlandı ve günümüzde birden fazla proje ile sanal süper
bilgisayarların oluşumuna ve muazzam veri kaynaklarına ulaşma olanağı
tanıyor.
“TR-Grid” ise ULAKBİM’in koordinasyonunda Erciyes
Üniversitesi, Çukurova Üniversitesi, Pamukkale Üniversitesi, Orta Doğu
Teknik Üniversitesi, Bilkent Üniversitesi, Boğaziçi Üniversitesi,
İstanbul Teknik Üniversitesi ve TAEK’in katılımıyla sadece CERN
çalışmalarına değil, mühendislik, kimya, yer bilimleri gibi birçok
disipline işlemci ve depolama gibi bilgisayar kaynağı sağlıyor.
Türkiye’nin
grid altyapısından toplam 40’ın üzerinde farklı üniversiteden ve
yaklaşık 20 farklı disiplinden 300’ün üzerinde kullanıcı yararlanıyor.
Kaynak:(AA)/NtvMsnbc

|