|
Kademeli makaranın (çıkrık) tanıtılması |
|
|
|
|
Yazar fizik
|
|
Cuma, 10 Ekim 2008 |
|
DENEYİN AMACI:
Çıkrığı tanımak, çıkrıkta yükle kuvvet arasındaki bağıntıyı belirlemek,
Çıkrığın çalışma prensibini
kavramak.
|
TEORİK BİLGİ:
Aynı
eksenli ve yarıçapları farklı iki silindirden meydana gelen düzeneklere
“ çıkrık “ denir.
Çıkrıkta
da palangalarda olduğu gibi kuvvetten kazanç kadar yoldan kayıp
vardır. Yani işçe bir kazanç yoktur.
F:Kuvvet
G:Yük
R:Kuvvet kolu
r:Yük kolu
Kuvvet x kuvvet
kolu = Yük x yük kolu
F x R = G x r |
G |
HAZIRLIK SORULARI:
1-Bir kuyudan su dolu
kovayı çıkrıkla çektiniz mi?
2-Çıkrıkta kuvvet uygulanan
silindirin yarıçapı artarsa kuvvetten kazancımız artar mı?
KULLANILAN
ARAÇ VE GEREÇLER:
|
1.statif çubuk |
4.küçük bunzen kıskacı |
7.metre |
10.ikili bağlama
parçası | |
2.uçlu bağlama parçası |
5.dinamometre |
8.yarıklı ağırlık
takımı | | |
3.kademeli makara
(çıkrık) |
6.masa kıskacı |
9.iplik | | |
DENEYİN YAPILIŞI:
1-Dinamometreyi
kullanacağınız konumda sıfır ayarını yapınız.
2-Uçlu bağlama parçası
yardımıyla kademeli makarayı şekildeki gibi Statif çubuğa tutturunuz.
3-Uygun uzunlukta
iplerle yarıklı ağırlıkları küçük kademeye, dinamometreyi büyük
kademeye asınız.
4-Küçük Bunzen kıskacı
ile metreyi şekildeki gibi Statif çubuğa tutturunuz. Metreyle kuvvet
ve yük yolunu ölçünüz.
5-Yük miktarını
her seferinde değiştirip kuvveti belirleyiniz. Bulduğunuz sonuçları
karşılaştırınız. |
DENEY DÜZENEĞİ:
| |
|
|
|
|
|
|
DENEYİN SONUCU:
Deney sonucunda bulduğunuz sonuçlar ; “Kuvvet x kuvvet
kolu = Yük x yük kolu “ bağıntısını sağlamaktadır. O halde kuvvet uygulanan
silindirin çapı ne kadar büyükse kuvvet kazancı o kadar büyük olur. Yani
“R / r oranı” büyükse, kuvvet kazancı da o kadar büyük olur.
Kuvvetin aldığı yol, yükün aldığı yolun ( R/r) oranı
ile çarpımı kadardır.
kaynak:meb
bilim
|