fizik

Transistörler anahtar olarak, şiddetlendirici (gerilim+ akım) olarak kullanılabilmesi için transistörün öngerilimlendirilmesi gerekir. Transistörü iletim konımunda tutma ve onu karakteristik çalışma eğrisinde belli bir yerini seçmek yani öngerilimleme sabit bir akımı transistörün içinden geçirmek ve transistör üzerinde sabit bir gerilim düşmesi sağlamaktadır.

ÇALIŞMA NOKTASI

Öngerilimin amacı, çalışma noktası (Q noktası) denen ve belli bir düzeyde akım ve gerilim sağlamak olduğundan, bu noktanın transistör karakteristiği üzerinden nasıl seçileceğine bakalım. Bunun için karakteristik üzerinde bir çalışma noktası belirleyelim ve transistörün bir ac sinyalini nasıl şiddetlendirdiğini şematik olarak gösterelim.

Seçtiğimiz ön gerilim düzeyine ek olarak, devreye bir ac sinyali uygulandığında transistörün çalışma nokyası Q’dan akım ve gerilim olarak saparak ac sinyalinin hem pozitif hem negatif bölümüne tepki verecektir. Onu şiddetlendirecektir. Bu Q çalışma noktası karakteristik üzerinde herhangi bir yerde seçilebilir ancak bu takdirde giriş sinyalinin pozitif ve negatif bölümleri aynı oranda şiddetlendirilemez. Eğer çalışma noktasını  Q₁’e getirirsek, bu giriş sinyalininin pozitifini daha çok, nehatifini daha az şiddetlendirecektir. Yani bu nokta karakteristiğin lineer olmadığı bölgededir.

Q₂ noktasını seçersek transistörün maksimum gerilim düzeyinin çok yakınındayızdır. Bu ise çıkış geriliminin pozitif bölümünün transistörün maksimumu gerilimini aşmasına neden olacağından transistörün zarar görmesine neden olur. Dolayısıyla Q noktası doğrusal kazanç veya mümkün olan en büyük gerilim ve salınımı açısından en iyi sonucu verir.