fizik

Dev molekül bulutları her ne kadar yıldızlara benzemeseler de, aktif yıldız oluşum alanlarıdır. Bu bulutlar bazı yerel noktalardaki çekim kuvvetinin gaz ve toz bulutlarını yüksek yoğunluğa ve sıcaklığa ulaşana kadar büzmesiyle yıldızları oluşturabilirler (J. SILK, 1997). Gaz bulutunun büzülmesini engelleyecek bazı faktörler vardır ve bu faktörlerin üstesinden gelmesi gerekir (onlinefizik.com/astrofizik).

            Öncelikle, gazın sahip olduğu ısısal bir enerji vardır. bu ısı gazın içerdiği atom ve moleküller arasındaki hareketlerden ortaya çıkmaktadır. 10^oK sıcaklığına bile hidrojen moleküllerinin ortalama hızı 0,35 km/s dir. Eğer çekim kuvveti onları bir arada tutamayacak kadar zayıf olsaydı, bu ısısal hareket, bulutun dağılmasına neden olabilirdi (Y. RYABOV, 1967).

            Yıldızlararası magnetik alan çekim kuvvetinin üstesinden gelmesi gereken ikinci faktördür. Nötr atomlar ve moleküller magnetik alandan etkilenmezler fakat iyonlar elektrik yüklüdürler ve magnetik alanda serbestçe hareket edemezler. Molekül bulutlarındaki gaz çoğunlukla nötr olsa da, az miktarda iyon içerdiğinden magnetik alan gaza bir kuvvet uygulayabilir (onlinefizik.com/astrofizik).

            Üçüncü faktör, bulutun dönmesidir. Gaz bulutunun büzülmesi arttıkça, açısal momentumunu koruyabilmek için daha hızlı dönmeye başlar. Bu dönme öyle hızlanır ki gaz bulutunun daha fazla büzülmesine engel olur. Bu faktörlere rağmen, hem teori hem de gözlemler, buluttan geçmekte olan bir şok dalgasının gazı büzebileceğini ve yıldız oluşumunun başlayabileceğini öngörmektedir (onlinefizik.com/astrofizik).